भो॰ वृ॰ ३.३५

सिद्ध्यन्तरमाह —

सत्त्वपुरुषयोरत्यन्तासङ्कीर्णयोः प्रत्ययाविशेषो भोगः
परार्थान्यस्वार्थसंयमात्पुरुषज्ञानम् ॥विभूति ३५॥
[परार्थत्वात् स्वार्थसंयमात् इत्येव बहुसम्मतः सूत्रपाठः । ]

वृत्तिः —सत्त्वं प्रकाशसुखात्मकः प्राधानिकः
परिणामविशेषः । पुरुषो भोक्ताऽधिष्ठातृरूपः ।
तयोरत्यन्तासङ्कीर्णयोर्भोग्यभोक्तृरूपत्वादचेतनचेतनत्वाच्च
भिन्नयोर्यः प्रत्ययस्याविशेषो भेदेनाप्रतिभासनं तस्मात् सत्त्वस्यैव
कर्तृताप्रत्ययेन या सुखदुःखसंवित् स भोगः ।
सत्त्वस्य स्वार्थनैरपेक्ष्येण परार्थः पुरुषार्थनिमित्तः । तस्मादन्यो
यः स्वार्थः पुरुषस्वरूपमात्रालम्बनः परित्यक्ताहङ्कारसत्त्वे
या चिच्छायासङ्क्रान्तिस्तत्र कृतसंयमस्य पुरुषविषयं
ज्ञानमुत्पद्यते । तत्र तदेवं रूपं स्वालम्बनं ज्ञानं
सत्त्वनिष्ठं पुरूषो [पा० सत्त्वनिष्ठः पुरुषः]
जानातीत्यर्थः । न पुनः पुरुषो ज्ञाता ज्ञानस्य विषयभावमापद्यते
ज्ञेयत्वापत्तेर्ज्ञातृज्ञेयत्वयोरत्यन्तविरोधात् ॥३५॥

Добавить комментарий

Ваш e-mail не будет опубликован. Обязательные поля помечены *